مرجع اعتراض به اخطاریه های سازمان آب مبنی بر پر کردن چاه از منظر دیوان عدالت اداری
مرجع اعتراض به اخطاریه های سازمان آب مبنی بر پر کردن چاه از منظر دیوان عدالت اداری
سازمان آب به تنهایی و راسا قادر به صدور اخطاریه و یا پر کردن چاههای غیر مجاز نیست،بر اساس قانون رسیدگی و تعییت تکلیف چاههای غیر مجاز فعال فاقد پروانه و قوانین مربوط سازمان آب وظیفه اعلام تخلفات حفر غیر مجاز چاه و یا بهره برداری غیرمجاز از چاههای مجاز را به کمیسیونی موسوم به کمیسیون رسیدگی به چاههای غیرمجاز و آبهای زیرزمینی دارد. بنابر این این کمیسیون وظیفه رسیدگی به تخلفات فوق را داشته و تصمیمات این کمیسیون قابل اعتراض در دیوان عدالت اداری است. از آنجا که در دادنامه های ذیل سازمان آب اقدام به صدور اخطاریه به طرفیت صاحبین برخی چاههای غیرمجاز نموده لذا در اعتراض به صدور این اخطاریه ها هیئت عمومی دیوان عدالت اداری به شرح ذیل در این خصوص رأی را صادر نمود که مشروح آن به همراه رای هیات عمومی دیوان عدالت اداری جهت آگاهی آورده میشود.
تاریخ: 12 بهمن 1395
کلاسه پرونده: 91/110
شماره دادنامه: 1194
موضوع رأی: اعلام تعارض در آراء صادر شده از شعبه 12 دیوان عدالت اداری
شاکی: شرکت آب منطقه ای تهران
~~بسم الله الرحمن الرحیم
شماره دادنامه: 1194
تاريخ دادنامه: 12/11/1395
کلاسه پرونده: 91/110
مرجع رسیدگی: هیأت عمومی دیوان عدالت اداری
اعلام کننده تعارض: شرکت آب منطقه ای تهران
موضوع شکایت و خواسته: اعلام تعارض در آراء صادر شده از شعبه 12 دیوان عدالت اداری
گردش کار: رئیس هیأت مدیره و مدیرعامل شرکت مدیریت منابع آب ایران به موجب لایحه شماره 24617/ص/103/90-27/12/1390 اعلام کرده است که:
ریاست محترم دیوان عدالت اداری
با سلام:
احتراماً در خصوص دادنامه هایی که به طور متعدد در موارد مشابه از شعب آن مرجع محترم اصدار می یابد مراتب به شرح ذیل به استحضار می رساند تقاضای التفات و امعان نظر مورد استدعاست. همان گونه که مستحضرید برابر ماده واحده تعیین تکلیف چاههای غیر مجاز فعال فاقد پروانه مصوب تیر ماه 1389 مجلس شورای اسلامی بالاخص تبصره 5 آن رسیدگی به ادعاهای مطروحه از سوی اشخاص علیه این شرکت (مربوط به منابع آبی) در صلاحیت کمیسیون آبهای زیرزمینی مرکب از یک نفر قاضی یک نفر از شرکت آب منطقه ای و یک نفر نماینده جهاد کشاورزی می باشد که رأی صادره از ناحیه کمیسیون مزبور قابل اعتراض در آن مرجع محترم است فلذا با توجه به عدم طرح این چنین پرونده ها در کمیسیون مربوطه رسیدگی اولیه توسط شعب دیوان امکان پذیر نمی باشد
چه بسا مفهوم ماده 4 قانون توزیع عادلانه آب بر امر عدم صلاحیت صحه گذشته. لیکن متاسفانه موارد متعددی مشاهده می گردد که شعب موصوف علی رغم فقدان صلاحیت ذاتی به پرونده ها رسیدگی و خواسته متقاضیان را وارد دانسته و به تبع آن دادنامه هایی با مضمون الزام این شرکت به توقیف عملیات اجرایی و یا طرح در کمیسیون مربوطه (آن هم علی رغم مکاتبات این شرکت و ذکر عدم صلاحیت ذاتی مرجع رسیدگی کننده) صادر می نمایند حال مطلب حائز اهمیت اینکه در بعضی از شعب نسبت به یک مورد چندین مرتبه رسیدگی و حتی آراء متناقضی صادر گردیده فی المثال در خصوص ابطال اخطاریه شماره 23975-13/10/1389 مربوط به یک حلقه چاه غیر مجاز واقع در کیلومتر 15 شرق لاهیجان چندین دستور موقت اصدار یافته جالب اینکه متن دادنامه شماره 90099770901200056-23/1/1390 بدین نحو انشاء گردیده که به استناد ماده واحده تعیین تکلیف چاههای غیر مجاز مصوب تیر ماه 1389 و بدواً عدم طرح موضوع در کمیسیون مذکور خواسته مردود اعلام می گردد و از سویی در دادنامه های شماره 8909970901201124-29/10/1389 و 900997090120266-1/11/1390 متقاضی را محق دانسته و این شرکت را به توقیف عملیات اجرایی در خصوص چاه غیر مجاز ملزم نموده است حال با توجه به مراتب معنونه و کثرت صدور چنین دادنامه هایی که موجب بروز تخلفات بیشتر توسط افراد سودجو و فرصت طلب در منطقه می گردد خواهشمند است با توجه به عدم صلاحیت ذاتی مراجع رسیدگی کننده به منظور ایجاد رویه واحد دستور مقتضی صادر فرمایید ضمناً چندین نمونه از آراء صادره جهت استحضار حضورتان تقدیم می گردد.
گردش کار پرونده ها و مشروح آراء به قرار زیر است:
الف: شعبه 12 دیوان عدالت اداری در رسیدگی به پرونده شماره 9009980900035226 با موضوع دادخواست آقای حسین کوهی نژاد با وکالت مع الواسطه آقایان علیرضا فتوحی هوچقان و محمد مصدقی به طرفیت شرکت سهامی منطقه ای کرمان و اداره آبیاری رفسنجان و به خواسته ابطال اخطاریه شماره 23975-
13/10/1389 و اخطاریه 6267/103-22/3/1390 و الزام به انجام تکالیف قانونی به موجب دادنامه شماره 9009970901202066-1/11/1390، مفاداً به شرح ذیل به انشاء رأی مبادرت کرده است:
با توجه به تبصره 5 ماده واحده قانون تعیین تکلیف چاههای آب فاقد پروانه بهره برداری مصوب تیر ماه 1389 مجلس شورای اسلامی شرکتهای منطقه ای کرمان و اداره آبیاری رفسنجان مکلف به طرح موضوع رسیدگی به درخواست شاکی در کمیسیون مربوطه بوده ولیکن تاکنون اقدامی صورت نگرفته فلذا شکایت نامبرده وارد تشخیص و علی هذا حکم به ورود شکایت مبنی بر ابطال اخطاریه های مورد شکایت و طرح موضوع در کمیسیون مربوطه صادر و اعلام می نماید. این رأی به استناد ماده 7 قانون دیوان عدالت اداری قطعی است.
ب: شعبه 12 دیوان عدالت اداری در رسیدگی به پرونده شماره 8909980900077889 با موضوع دادخواست آقای غلامرضا یوسفی نیا با وکالت آقای سعید نوبخت و خانم اکرم حیدری به طرفیت شرکت سهامی آب منطقه ای کرمان و اداره آبیاری رفسنجان و به خواسته اعتراض به اخطاریه شماره 33975 [23975-13/10/1389] به موجب دادنامه شماره 9009970901200056-22/1/1390، مفاداً به شرح ذیل به انشاء رأی مبادرت کرده است:
نظر به اینکه اداره خوانده اعلام کرده است با توجه به مصوبه اخیر مجلس شورای اسلامی در خصوص تعیین تکلیف چاههای غیر مجاز مصوب تیر ماه 1389 اعتراض اشخاص علیه دولت در خصوص ماده واحده و همچنین قانون توزیع عادلانه آب می بایست در کمیسیون آبهای زیرزمینی مطرح و در صورت رد درخواست شاکی موضوع قابل اعتراض در دیوان عدالت اداری می باشد و حال آن که شاکی این ترتیب را مراعات ننموده است. علی هذا قرار رد شکایت به کیفیت مطروحه صادر و اعلام می نماید. این رأی به استناد ماده 7 قانون دیوان عدالت اداری مصوب 25/9/1385 قطعی است.
هیأت عمومی دیوان عدالت اداری در تاریخ 12/11/1395 با حضور رئیس و معاونین دیوان عدالت اداری و رؤسا و مستشاران و دادرسان شعب دیوان تشکیل شد و پس از بحث و بررسی با اکثریت آراء به شرح زیر به صدور رأی مبادرت کرده است.
رأی هيأت عمومي
نظر به اینکه در هر 2 رأی شعبه 12 دیوان عدالت اداری مقرر شده اعتراض به اخطار مبنی بر پرکردن چاه غیرمجاز باید در «کمیسیون رسیدگی به امور آبهای زیرزمینی» موضوع تبصره 5 قانون تعیین تکلیف چاه های آب فاقد پروانه بهره برداری مصوب سال 1389 رسیدگی شود، بنابراین تعارض در آراء شعبه مذکور وجود ندارد و موجبی برای صدور رأی در اجرای بند 2 ماده 12 و ماده 89 قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری مصوب سال 1392 وجود ندارد./
محمدکاظم بهرامی
محمدرضا کریمی وکیل پایه یک دادگستری کارشناس ارشد حقوق خصوصی و عضو رسمی کانون وکلای دادگستری مرکز